نوزاد از کی اسمش را میشناسد؟ برگشتن به اسم در ۷ تا ۱۲ ماهگی و وقتی جواب نمیدهد

نکات کلیدی
- بیشتر نوزادان تا ۹ ماهگی وقتی اسمشان را صدا میکنید نگاه میکنند.
- گاهی برنگشتن، وقتی نوزاد سرگرم بازی یا خسته است یا خانه شلوغ است، طبیعی است.
- اسمش را در کارهای روزانه زیاد بگویید، یک اسم ثابت داشته باشید و هر بار که برگشت با لبخند و بازی جوابش را بدهید.
- اسمش را برای «نکن» خرج نکنید و موقع بازی تلویزیون را خاموش کنید.
- اگر ۹ ماهش تمام شده و بیشتر وقتها به اسمش برنمیگردد یا مهارتی را از دست داده، با پزشک کودک صحبت کنید؛ قدم اول سنجش شنوایی است.
فهرست مطالب
بیشتر نوزادان تا ۹ ماهگی وقتی اسمشان را صدا میکنید، برمیگردند و نگاه میکنند. اگر نوزادتان گاهی جواب نمیدهد چون سرگرم بازی است، طبیعی است. ولی اگر ۹ ماهش تمام شده و بیشتر وقتها به اسمش برنمیگردد، منتظر نمانید؛ با پزشک کودک صحبت کنید و اول از همه شنواییاش را بسنجید.
نوزاد از چند ماهگی اسمش را میشناسد؟
شناختن اسم یکباره پیدا نمیشود و قدمبهقدم میآید:
- پیش از ۷ ماهگی نوزاد به طرف صدای شما سر برمیگرداند، آدمهای آشنا را میشناسد و با شما نوبتی صدا درمیآورد. هنوز اسمش برایش با بقیهٔ کلمهها فرقی ندارد.
- حدود ۹ ماهگی بیشتر نوزادان وقتی اسمشان را میشنوند نگاه میکنند. در همین سن «مامامام» و «بابابا» میگویند، برای بغل شدن دست بالا میآورند و وقتی از اتاق میروید واکنش نشان میدهند.
- نزدیک ۱۲ ماهگی «نه» را میفهمند و با شنیدنش مکث میکنند، بایبای میکنند و شما را «مامان» یا «بابا» صدا میزنند.
نوزاد هنوز نمیداند «این اسمِ من است». او یاد گرفته که این صدای آشنا یعنی «با من کار دارند» و معمولاً بعدش چیز خوبی میآید: لبخند، بغل یا بازی. دربارهٔ بقیهٔ چیزهایی که در این سن میفهمد، از اشاره تا اولین کلمه را بخوانید.
اسمش را میشناسد ولی گاهی برنمیگردد؛ چرا؟
- غرق بازی یا تماشای چیزی است. نوزاد هنوز نمیتواند به دو چیز با هم توجه کند.
- خسته، گرسنه یا بیحوصله است.
- خانه شلوغ است یا تلویزیون روشن است و صدای شما در آن گم میشود.
- هر کس او را با یک اسم صدا میکند: «عسلم»، «جوجه»، «فندق». اسم خودش را کمتر از همه شنیده است.
- اسمش را بیشتر وقتی میشنود که قرار است کاری را نکند.
اگر در وقت آرام و بیسروصدا بیشتر بارها برمیگردد، جای نگرانی نیست.
چطور کمکش کنم اسمش را یاد بگیرد؟
- اسمش را در کارهای روزانه زیاد بگویید: «رها، بیا شیر بخوریم.» «آببازیِ رها!»
- یک اسم ثابت داشته باشید. اسمهای خودمانی اشکالی ندارد، ولی وقتی میخواهید توجهش را بگیرید، همیشه همان اسم اصلی را بگویید.
- اول اسم، بعد حرف: «رها!»، مکث تا نگاهتان کند، بعد «توپ رو ببین».
- برگشتنش را جواب بدهید. هر بار که نگاه کرد، لبخند بزنید، بغلش کنید یا بازیای را که دوست دارد شروع کنید.
- از نزدیک شروع کنید. اول از روبهرو و یک قدمی، بعد از کنار و کمی دورتر، و در آخر از پشت سر.
- دالی با اسم: پارچهای روی سرتان بیندازید و بگویید «رها کو؟ ... ایناهاش!» نوزاد در این سن از دالی میخندد.
- جلوی آینه و با عکسها: به تصویرش اشاره کنید و اسمش را بگویید. اسم بقیه را هم بگویید: «بابا کو؟»
- تلویزیون را موقع بازی خاموش کنید. صدای زمینه شنیدن اسم را سخت میکند.
اسمش را برای «نکن» خرج نکنید. اگر مدام «رها نه! رها دست نزن!» بشنود، اسمش برایش خبر بد میشود و کمتر برمیگردد.
چطور در خانه ببینم به اسمش برمیگردد؟
وقتی سرحال است و آرام با اسباببازی بازی میکند، در اتاقی ساکت حدود یک تا دو متر پشت سر یا کنارش بایستید، جایی که شما را نبیند. با صدای معمولی یک بار اسمش را بگویید و چند ثانیه صبر کنید. اگر برنگشت، یک بار دیگر بگویید. این کار را در چند روز مختلف تکرار کنید. دست نزنید و پا نکوبید، چون ممکن است به لرزش زمین یا حرکت هوا برگردد، نه به صدا.
اگر بیشتر بارها برگشت، خوب است. اگر تقریباً هیچوقت برنگشت ولی به صداهای دیگر، مثل خشخش کیسهٔ خوراکی، برمیگردد، باز هم به پزشک بگویید؛ این را فقط سنجش شنوایی و معاینه روشن میکند.
کی با پزشک کودک صحبت کنم؟
در این موارد منتظر نوبت بعدی مراقبت نمانید:
- ۹ ماهش تمام شده و بیشتر وقتها، حتی در جای ساکت، به اسمش برنمیگردد.
- به صداهای بلند یا صدای شما از پشت سر واکنشی ندارد.
- تا ۹ ماهگی صداهای پشت سر هم مثل «بابابا» و «مامامام» ندارد.
- کم به صورت شما نگاه میکند، در بازیهایی مثل دالی شریک نمیشود، یا نزدیک ۱۲ ماهگی بایبای نمیکند و به جایی که اشاره میکنید نگاه نمیکند.
- قبلاً به اسمش برمیگشت یا صدا درمیآورد و حالا نه.
قدم اول سنجش شنوایی است. عفونتهای پشت سر هم گوش هم میتواند چند هفته شنوایی را کم کند. برنگشتن به اسم بهتنهایی به معنی اوتیسم نیست، ولی یکی از نشانههایی است که پزشک کنار بقیه میسنجد؛ در نشانههای هشدار ارتباط کودک بیشتر نوشتهایم. هر چه زودتر بررسی شود، کمک هم زودتر شروع میشود.
پرسشهای پرتکرار
نوزاد از چند ماهگی به اسمش واکنش نشان میدهد؟
بیشتر نوزادان تا ۹ ماهگی با شنیدن اسمشان برمیگردند و نگاه میکنند. بعضی یکی دو ماه زودتر این کار را شروع میکنند.
نوزاد ۱۰ ماههام به اسمش برنمیگردد؛ نگران باشم؟
اگر در جای ساکت و وقتی سرحال است هم بیشتر وقتها برنمیگردد، منتظر نمانید. با پزشک کودک صحبت کنید و شنواییاش را بسنجید. اگر فقط وقت بازی یا خستگی جواب نمیدهد، طبیعی است.
برنگشتن به اسم یعنی اوتیسم؟
نه بهتنهایی. علت میتواند کمشنوایی، عفونت گوش یا فقط سرگرم بودن باشد. پزشک این نشانه را کنار نگاه کردن، اشاره، صدا درآوردن و بازی کودک بررسی میکند.
او را با اسمهای مختلف صدا میکنیم؛ اشکال دارد؟
اسم خودمانی اشکالی ندارد، ولی برای گرفتن توجهش همیشه یک اسم ثابت بگویید تا آن را زودتر یاد بگیرد.





