آویز تخت نوزاد ۴ تا ۶ ماهه: چه فایدهای دارد، چطور امن نصب کنم و کی باید از تخت بردارم؟

نکات کلیدی
- آویز تخت باید محکم بسته شود و آنقدر بالا باشد که دست نوزاد به آن نرسد.
- وقتی نوزاد روی دست و زانو بلند شد یا ۵ ماهه شد، هر کدام زودتر بود، آویز را کامل از تخت بردارید.
- هیچ نخ، بند یا روبانی نباید داخل تخت یا نزدیک آن آویزان باشد؛ خطر پیچیدن دور گردن دارد.
- قوس اسباببازی که بالای تخت بسته میشود توصیه نمیشود؛ تشک بازی روی زمین فقط در بیداری و کنار شما.
- بعد از آویز، جغجغه و اسباببازی بزرگی که خودتان بالای سینهاش میگیرید همان تمرین را میدهد.
فهرست مطالب
آویز تخت (همان آویز موزیکال که بالای سر نوزاد میچرخد) برای نوزاد ۴ تا ۶ ماهه فقط وسیلهٔ تماشا نیست؛ او حالا دست دراز میکند و میخواهد آن را بگیرد و بکشد. برای همین باید دور از دسترسش باشد و وقتی نوزاد روی دست و زانو بلند شد، یا در ۵ ماهگی، هر کدام زودتر رسید، از تخت برداشته شود.
آویز تخت چه فایدهای برای نوزاد دارد؟
در ماههای اول، آویز رنگی که آرام میچرخد چیزی است که نوزاد میتواند با چشم دنبالش کند. از حدود ۴ ماهگی اتفاق تازهای میافتد: نوزاد به طرف اسباببازی دست تکان میدهد، به دستهای خودش با علاقه نگاه میکند و کمکم یاد میگیرد چشم و دستش را با هم به کار بگیرد. تا ۶ ماهگی دستش را دراز میکند و چیزی را که میخواهد میگیرد.
پس آویز در این سن دو کار میکند: تمرین نگاه کردن و دنبال کردن، و انگیزه برای دست دراز کردن. ولی همین دست دراز کردن است که آن را خطرناک میکند. دربارهٔ دید این سن در نوزاد ۴ تا ۶ ماهه چه میبیند؟ بیشتر نوشتهایم.
آویز را کجا و چطور نصب کنم که خطر نداشته باشد؟
- محکم ببندید: آویز باید محکم به نردهٔ کنار تخت، دیوار یا سقف بسته شده باشد. هر چند روز یک بار پیچ و گیرهاش را امتحان کنید.
- بالاتر از دست نوزاد: آنقدر بالا باشد که نوزاد حتی با دست کاملاً کشیده هم به آن نرسد و نتواند پایینش بکشد.
- بدون نخ و بند آویزان: هیچ نخ، روبان یا بندی نباید داخل تخت یا نزدیک آن آویزان باشد. نخ و بند میتواند دور گردن نوزاد بپیچد.
- تکههای محکم: عروسکها و تکههای آویز نباید شل باشند یا کنده شوند. تکهٔ ریزی که در تخت بیفتد خطر خفگی دارد.
- صدای آرام: اگر آویز موزیک دارد، صدایش را کم نگه دارید. اسباببازی پرسروصدا میتواند به شنوایی کودک آسیب بزند.
- تخت دور از پنجره: بند پرده و کرکره هم مثل نخ آویز خطرناک است. تخت را کنار پنجره نگذارید.
به خود تخت هم چیزی با نخ نبندید؛ نه پستانک، نه عروسک و نه دعا و آویز زینتی. داخل تخت نوزاد زیر یک سال هم باید خالی باشد: بدون بالش، پتو، عروسک و محافظ دور تخت. فهرست کامل در ایمنسازی خانه برای کودک زیر ۳ سال هست.
کی باید آویز را از تخت بردارم؟
قاعده ساده است: وقتی نوزاد برای اولین بار روی دست و زانو بلند شد، یا وقتی ۵ ماهه شد، هر کدام زودتر پیش آمد. از آن روز آویز را کامل از تخت باز کنید، نه اینکه فقط بالاتر ببرید.
دلیلش این است که نوزاد در این سن یکدفعه توانایی تازه پیدا میکند. شبی که خوابید دستش نمیرسید و صبح که بیدار شد خودش را بالا کشیده و بند آویز را گرفته است. نوزادی که آویز را پایین بکشد ممکن است در نخها گیر کند یا تکهای را به دهان ببرد، و این اتفاق معمولاً وقتی میافتد که کسی بالای سرش نیست.
اگر نوزادتان قبل از ۵ ماهگی غلت میزند، خودش را بالا میکشد یا دستش به آویز میخورد، همان موقع بردارید و منتظر تاریخ نمانید.
قوس اسباببازی که از این طرف تخت به آن طرف وصل میشود چطور؟
قوس یا میلهای که چند اسباببازی از آن آویزان است و بالای تخت بسته میشود، توصیه نمیشود. نوزاد ممکن است آن را روی خودش پایین بکشد، یا وقتی مینشیند رو به جلو رویش بیفتد.
تشک بازی روی زمین که قوس آویز دارد حساب دیگری دارد، به شرط اینکه سه چیز را رعایت کنید: نوزاد بیدار باشد، شما کنارش باشید، و اگر خوابش برد او را به تخت خودش ببرید. تشک بازی جای خواب نیست.
بعد از برداشتن آویز، با چه چیزی بازی کند؟
نوزاد ۴ تا ۶ ماهه بیشتر از تماشا، به گرفتن و لمس کردن نیاز دارد. اینها جای آویز را خوب پر میکنند:
- او را روی پتو یا تشک بازی بگذارید و چند اسباببازی امن کنارش بچینید تا دست دراز کند و لگد بزند.
- جغجغه یا حلقهٔ بزرگی را خودتان بالای سینهاش بگیرید تا با دست به آن بزند و بعد بگیردش. این همان کار آویز است، با این فرق که شما آنجا هستید.
- وقتی به پشت خوابیده، اسباببازی رنگی را آرام به چپ و راست و بالا و پایین ببرید تا با چشم دنبال کند.
- کتاب پارچهای با عکسهای رنگی نشانش بدهید و با او حرف بزنید و آواز بخوانید.
- هر روز روی زمین با او بازی کنید و او را مدت طولانی در تاب و صندلی نگذارید.
هر چه به دستش میدهید باید از دهانش بزرگتر باشد و تکهٔ جداشدنی نداشته باشد، چون همه چیز را به دهان میبرد. دربارهٔ مراحل گرفتن در دست نوزاد ماه به ماه و دربارهٔ انتخاب وسیله در اسباببازی مناسب کودک تا ۲ سالگی بخوانید.
کی به پزشک کودک بگویم؟
اینها ربطی به آویز ندارد، ولی چیزهایی است که هنگام بازی با آویز و اسباببازی میبینید. در نوبت بعدی مراقبت کودک به پزشک بگویید اگر:
- تا پایان ۴ ماهگی اسباببازیای را که در دستش میگذارید نگه نمیدارد یا به طرف اسباببازی دست تکان نمیدهد.
- تا ۶ ماهگی برای گرفتن چیزی که میخواهد دست دراز نمیکند.
- همیشه فقط از یک دست استفاده میکند و دست دیگر را کنار بدن نگه میدارد.
- چیز متحرک را با چشم دنبال نمیکند.
- کاری را که قبلاً میکرد دیگر انجام نمیدهد.
بقیهٔ کارهای این سن و ایمنی خانه بعد از غلت زدن را در نوزاد ۴ تا ۶ ماهه: چه کارهایی طبیعی است ببینید.
پرسشهای پرتکرار
آویز تخت را تا چند ماهگی میشود نگه داشت؟
تا وقتی نوزاد روی دست و زانو بلند نشده و ۵ ماهه نشده است. هر کدام زودتر پیش آمد، آویز را کامل از تخت باز کنید؛ بالاتر بردن کافی نیست.
آویز تخت باید چقدر از نوزاد فاصله داشته باشد؟
آنقدر بالا که نوزاد با دست کاملاً کشیده هم به آن نرسد و نتواند پایینش بکشد. آویز باید محکم به نردهٔ تخت، دیوار یا سقف بسته شده باشد.
نوزاد ۴ ماههام دستش به آویز میرسد؛ اشکالی دارد؟
بله. آویزی که دست نوزاد به آن برسد باید همان روز بالاتر برود یا برداشته شود، چون ممکن است آن را پایین بکشد و نخ یا تکههایش خطر خفگی دارد.
تشک بازی با قوس آویز برای نوزاد خوب است؟
روی زمین، وقتی نوزاد بیدار است و شما کنارش هستید، بله. ولی قوس اسباببازی را بالای تخت نبندید و نوزاد را روی تشک بازی نخوابانید.





